Latarnik – lektura o odrodzeniu patriotyzmu

“Latarnik” to lektura, za pomocą której Henryk Sienkiewicz pokazuje jak bardzo był wszechstronnym pisarzem. Jego największe dzieła posiadają olbrzymi rozmach i skupiają się na wiekopomnych scenach batalistycznych (lub brawurowych przeprawach przez Afrykę). W tej noweli natomiast autor koncentruje się na jednym bohaterze i jego przeżyciach wewnętrznych.

“Latarnik” – o czym opowiada książka?

Na początku “Latarnika” poznajemy Skawińskiego. Jest to człowiek po przejściach, a bardziej konkretnie Polak po przejściach. Walczył za ojczyznę w powstaniu listopadowym. Po jego upadku błąkał się po świecie i włączał do każdej walki narodowo-wyzwoleńczej, jaka się trafiła.

Brał udział w walkach we Francji, Hiszpanii, na Węgrzech, w Stanach Zjednoczonych. Teraz jest już zmęczony życiem i szuka spokoju. Znajduje go na swojego rodzaju wieży odosobnienia. Skawiński podejmuje pracę na latarni morskiej w Aspinwall.

Tutaj faktycznie udaje mu się odnaleźć spokój. Poświęca się swojej pracy i stara nie pomijać swoich obowiązków. Fascynuje go też lokalna – z jego perspektywy egzotyczna przyroda. Co ważniejsze, ten niegdysiejszy patriota już nawet nie tęskni za Polską.

“Latarnik” – lektura o innej lekturze

Można powiedzieć, że “Latarnik” jest nowelą, w której wielki polski pisarz składa hołd polskiemu poecie. Sienkiewicz pisał bowiem ku pokrzepieniu serc. W tym dziele daje jednak jasno do zrozumienia, że nie tylko jego utwory mogą nieść ukojenie.

Przełom w życiu Skawińskiego następuje, gdy trafia do niego książka. Przychodzi razem z regularną dostawą żywności. Ta książka to oczywiście “Pan Tadeusz”. Skawiński najpierw przygląda się jej niepewnie. Przypomina sobie, że kiedyś, dawno temu w Paryżu już czytał tego autora.

Zagląda do środka i doznaje wzruszenia już na widok pierwszych słów. Opis polskiej przyrody w “Inwokacji” jest tak potężny, że stary latarnik wzrusza się do łez. W jednej chwili zdaje sobie też sprawę, że nie widział ojczyzny od dziesięcioleci. Nawet z własnym językiem miał kontakt jedynie sporadyczny.